Egzersiz, sağlıklı bir yaşamın ayrılmaz bir parçasıdır. Ancak egzersiz yapmaya başlarken dikkat edilmesi gereken bazı önemli noktalar vardır. Herkesin sağlık durumu, hedefleri ve spor deneyimi farklıdır. Bu nedenle, spor yapmaya yeni başlayacaklar için bazı önemli hususları göz önünde bulundurmak hayati önem taşır.
Egzersiz yapmaya başlamadan önce sağlık durumunuzu değerlendirmek için doktorunuza danışmanız önemlidir. Özellikle kronik rahatsızlıkları olanlar, veya daha önce spor yapmamış kişiler için bu adım oldukça kritiktir. Bu hastalıkların birçoğu başlangıçta belirgin semptomlar göstermeyebilir, bu nedenle kişi farkında olmayabilir. Belirgin örnekler arasında hipertansiyon (yüksek tansiyon), diyabet, romatoid artrit, kronik böbrek hastalığı ve belirli türde kanserler bulunabilir. Sadece egzersize başlama durumda değil, kişinin düzenli sağlık kontrolü yapması önemlidir.
Hedef belirleme evresinde gerçekten uzak olmayan hedefler koymak, kısa süreli ve sonrasında uzun vadeli hedefleri yazılı ve somut bir şekilde takip etmek, uzun süreli ve daha etkili bir süreç geçirmemizi destekleyecektir. Egzersiz yapmaya karar verme motivasyonumuz kendi irademiz, doktor tavsiyesi veya başka sebeplerle olabilir. Bu nedenlerle belirlenen hedefe ilerlemek için motivasyonumuzu kaybettiğimiz zaman dilimlerinde bile istikrar göstermek, sizi hedefinize ulaştıracaktır.
Egzersiz, aerobik (kardiyo) ve kuvvet antrenmanı (direnci içeren egzersizler) olarak iki ana kategoriye ayrılır. Egzersiz geçmişimiz, genetik faktörler gibi nedenler bu iki kategoriden birine daha hızlı adapte olmanızı sağlayabilir. Egzersiz, içinde birçok farklı alternatifi barındırır. Bu iki kategori kendi içinde ayrılan alternatifleri içerir. Eğitmenlerinize sormaktan ve yeni şeyleri denemekten çekinmeyin. Yatkınlığınızın olduğu kategoride iş yapma beceriniz arttıkça, yeni egzersiz ve yöntemleri denemek sizi daha motive edecektir.
Her antrenman öncesinde ısınma egzersizleri yapmak önemlidir. Isınma egzersizleri, kasları hazırlar, esnekliği artırır ve sakatlanma riskini azaltır. Antrenmanın içeriğine göre ısınma süresi ve eylemini belirlemek antrenman performansınızı arttıracaktır. Nabzımızın daha kontrollü düşmesini destekleyeceği için soğuma yapmayı da unutmayın.
Egzersiz yaparken vücudunuzun ihtiyaç duyduğu besinlere dikkat etmek önemlidir. Diyet ve egzersiz içeriğine göre Makro ve mikro besinlerin oranını belirlemek egzersiz sırasında ve sonrasında toparlanma ve gelişme konusunda bizi çok ileriye taşıyacaktır. Egzersizden 2-3 saat önce öğün tüketilmesi, egzersiz sırasında 15-20 dakikada bir 150-250 ml su tüketilmesi (yoğunluk ve sıcaklığa bağlı olarak bu miktar değişebilir) önerilmektedir.
Egzersiz sırasında ve egzersizden sonra dinlenimi ayarlamak yapılan iş kadar önem arz etmektedir. Sakatlık, egzersizden soğuma ve egzersiz performansımızın düşmesi veya artmasına gibi nedenlere sebep olabilir.
Herkesin egzersiz yapma hızı ve kapasitesi farklıdır. Kendi vücudunuzun sinyallerini dinleyin ve kendinize uygun tempoyu belirleyin. Başkalarıyla karşılaştırmak yerine kendi gelişiminize odaklanın.
Egzersiz yapmaya başlarken dikkat etmeniz gereken bu önemli hususları göz önünde bulundurmak, spor deneyiminizi daha keyifli ve sağlıklı hale getirecektir. Unutmayın, düzenli ve bilinçli bir şekilde spor yapmak, uzun vadede sağlıklı bir yaşamın anahtarıdır.